Ποια είναι η διαφορά ανάμεσα σε ένα blog και ένα ενημερωτικό site; Πρέπει να υπάρχει ανωνυμία στα blog;

Σε ποιες περιπτώσεις και με ποιον τρόπο πρέπει να γίνεται άρση του απορρήτου;

Πρόκειται για κάποια από τα ερωτήματα που τίθενται στην blogόσφαιρα την τελευταία εβδομάδα, με αφορμή το τραγικό γεγονός της δολοφονίας του Σωκράτη Γκιόλια.

Ελλείψει νόμου που θα ρυθμίζει τα ζητήματα λειτουργίας και τους κανόνες δεοντολογίας των blog, τα Ελληνικά δικαστήρια καλούνται να κρίνουν, κάθε φορά που κάποιος θιγόμενος από περιεχόμενο blog προσφεύγει σε αυτά.

Τα κυριότερα αδικήματα των blogger, όπως καταγράφονται στη δικαστική πραγματικότητα, αφορούν συνήθως συκοφαντική δυσφήμηση, προσβολή της προσωπικότητας και εκβίαση.

Τα blog απευθύνονται σε απροσδιόριστο αριθμό ατόμων και δέχονται ανώνυμα σχόλια, για τα οποία δεν έχουν ευθύνη. Αυτοσκοπός του συνήθους blogger είναι η διαδραστική επικοινωνία με τους άλλους και όχι η ενημέρωση της κοινής γνώμης. Έτσι δεν πρέπει να επιβάλλονται τα συνήθη εξοντωτικά πρόστιμα που επιδικάζονται στα παραδοσιακά μέσα σε περιπτώσεις αδικήματος.

Άρση του απορρήτου

“Η άρση του απορρήτου δεν είναι απλή υπόθεση”. Το ζήτημα της άρσης του απορρήτου, που καλύπτει πολλούς blogger, είναι ακανθώδες και ο εισαγγελέας εφετών αποφασίζει εάν πρέπει να ζητηθεί ή να διαταχθεί, σε περίπτωση που ο πάροχος είναι στην Ελλάδα.

Στην περίπτωση του Google, που είναι Αμερικανική εταιρεία, αρμόδιοι, για να το κρίνουν, είναι οι δικαστικοί λειτουργοί των ΗΠΑ. Στην υπόθεση του press-gr, από τη στιγμή που ζητήθηκε άρση απορρήτου από τις ΗΠΑ, μέχρι τη στιγμή που ικανοποιήθηκε το αίτημα, πέρασε ενάμισης χρόνος. Δεν είναι κάτι που γίνεται άμεσα δηλαδή.

Η ευθύνη των παρόχων...

Ποιος όμως έχει ευθύνη στην περίπτωση των blog; Ο blogger, ο πάροχος όπως η Google ή όσοι αναδημοσιεύουν κάποιες αναρτήσεις;

Στο προεδρικό διάταγμα 131/2003 που εκδόθηκε, για να ενσωματώσει κοινοτική οδηγία στο Ελληνικό δίκαιο, προβλέπεται ότι, όταν κάποιος φορέας παρέχει σε κάποιον χρήστη χώρο για αναρτήσεις, δεν υποχρεούται σε προληπτικό έλεγχο.

Δηλαδή το Facebook, το Google ή το Youtube δεν έχουν εκ των προτέρων την ευθύνη για όσα αναρτούν οι χρήστες ή για τις απόψεις που παρατίθενται. Η ευθύνη αρχίζει από τη στιγμή που ο πάροχος λάβει γνώση... ότι υπάρχει περιεχόμενο αντίθετο στο νόμο.

Αυτή είναι η θεμελιώδης διαφορά με το νόμο περί Τύπου, καθώς στα παραδοσιακά μέσα λειτουργεί ο προληπτικός έλεγχος. Ο νόμος περί Τύπου ισχύει και στις διαδικτυακές εκδόσεις των εφημερίδων.

ΗΠΑ και απόρρητο

Ακόμη και χώρες πολύ πιο προχωρημένες από την Ελλάδα σε ζητήματα διαδικτύου και τεχνολογίας δυσκολεύονται, όταν η συζήτηση έρχεται σε ζητήματα ελευθερίας του λόγου, αλλά κυρίως στη ροή πληροφορίας.

Για παράδειγμα στις ΗΠΑ, χώρα έμπειρη στα περί διαδικτύου αλλά και ευαίσθητη στα περί της ασφαλείας της, ακόμη και το παντοδύναμο FBI δεν μπορεί να θέσει ένα blog ή μία ιστοσελίδα εκτός λειτουργίας.

Πριν από λίγα χρόνια, σε υπόθεση που αφορούσε ανώνυμη εξύβριση δημάρχου μέσω blog, ο δικαστής απεφάνθη ότι το αδίκημα δεν είναι τόσο σοβαρό, ώστε να δικαιολογεί περιστολή στην ελευθερία της έκφρασης, και δεν έδωσε την εντολή για άρση του απορρήτου.

Μακεδονία