Η ψηφιακή πραγματικότητα για τους εφήβους στην Ελλάδα πρόκειται να αλλάξει ριζικά από 1η Ιανουαρίου 2027. Καθώς η κυβέρνηση προχωρά στην εφαρμογή αυστηρών περιορισμών στην πρόσβαση των ανηλίκων, κάτω των 15 ετών, στα social media.
H Ελλάδα βάζει τέλος στην ανεξέλεγκτη πρόσβαση των ανηλίκων στα social media
Η απόφαση που ανακοινώθηκε από τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, αποτελεί μια βαθιά πολιτική παρέμβαση, που βασίζεται σε επιστημονικά δεδομένα και διεθνή προβληματισμό.
Η «Αγχώδης Γενιά» και η πολιτική έμπνευση
Κεντρικό ρόλο στη διαμόρφωση αυτής της στρατηγικής έπαιξε το βιβλίο του κοινωνικού ψυχολόγου Jonathan Haidt, με τίτλο «The Anxious Generation» (Η Αγχώδης Γενιά).
Όπως αποκάλυψε ο ίδιος ο πρωθυπουργός, η αφορμή για να μελετήσει διεξοδικά το βιβλίο δόθηκε από τη σύζυγό του, Μαρέβα Γκραμπόφσκι – Μητσοτάκη, η οποία το είχε διαβάσει το 2024 και του πρότεινε να κάνει το ίδιο.
Για τον Κυριάκο Μητσοτάκη, η ανάγνωση αυτή αποτέλεσε μια «εμπειρία που του άνοιξε τα μάτια», καθώς ένιωσε ότι το βιβλίο περιγράφει τις ιστορίες που του λένε οι γονείς καθημερινά, για τον αντίκτυπο των μέσων κοινωνικής δικτύωσης στα παιδιά.
Το συγκεκριμένο βιβλίο καταγράφει πώς η μετάβαση από μια «παιδική ηλικία βασισμένη στο παιχνίδι» σε μια «παιδική ηλικία βασισμένη στο smartphone» οδήγησε σε μια πρωτοφανή αύξηση των ποσοστών άγχους, κατάθλιψης και κοινωνικής απομόνωσης στους νέους.
Ο Jonathan Haidt υποστηρίζει, στο βιβλίο του, ότι η συνεχής έκθεση σε αλγορίθμους που επιδιώκουν την απόσπαση της προσοχής έχει «πριζώσει» τον εγκέφαλο των παιδιών, στερώντας τους πολύτιμες εμπειρίες κοινωνικοποίησης στον φυσικό κόσμο.
Αυτή η διαπίστωση αποτέλεσε το έναυσμα για την Ελληνική κυβέρνηση να θέσει το ζήτημα της ψηφιακής προστασίας στην κορυφή της ατζέντας της.
Τι αλλάζει από 1η Ιανουαρίου 2027
Η νέα νομοθεσία προβλέπει ότι η δημιουργία λογαριασμού σε πλατφόρμες όπως το TikTok, το Instagram και το Facebook θα απαγορεύεται για άτομα κάτω των 15 ετών, εκτός εάν υπάρχει ρητή και επιβεβαιωμένη γονική συναίνεση.
Το μεγάλο στοίχημα, ωστόσο, παραμένει ο τρόπος ελέγχου
Για την υλοποίηση του μέτρου, θα χρησιμοποιηθούν σύγχρονα εργαλεία age verification (επαλήθευση ηλικίας). Οι πλατφόρμες θα υποχρεούνται να εφαρμόζουν αυστηρά πρωτόκολλα ταυτοποίησης, ώστε να διασφαλίζεται ότι ο χρήστης είναι πράγματι στην ηλικία που δηλώνει.
Κυβερνητικές πηγές, δίνοντας το στίγμα της νέας εποχής, αναφέρουν:
«Δεν μπορούμε να επιτρέπουμε πλέον την ανεξέλεγκτη έκθεση των παιδιών μας σε περιεχόμενο που δεν είναι κατάλληλο για την ψυχική τους ωριμότητα»
Προστασία της ψυχικής υγείας και ψηφιακός εθισμός
Η παρέμβαση αυτή στοχεύει άμεσα στην αντιμετώπιση του ψηφιακού εθισμού. Η υπερβολική χρήση των social media έχει συνδεθεί άρρηκτα με τη διαταραχή του ύπνου, τη μειωμένη σχολική επίδοση και το φαινόμενο του «FOMO» (Fear Of Missing Out).
Με το «μπλόκο» αυτό, η πολιτεία επιδιώκει να δώσει πίσω στους νέους τον χρόνο που απαιτείται για την υγιή τους ανάπτυξη, μακριά από τις οθόνες.
Παράλληλα, η Ελλάδα ευθυγραμμίζεται με μια αυξανόμενη Ευρωπαϊκή τάση (και όχι μόνο), όπου χώρες όπως η Γαλλία και η Μεγάλη Βρετανία εξετάζουν ή ήδη εφαρμόζουν παρόμοια μέτρα.
Η συζήτηση πλέον δεν αφορά το αν πρέπει να υπάρξουν όρια, αλλά το πόσο αποτελεσματικά μπορούν αυτά να εφαρμοστούν, σε ένα παγκόσμιο ψηφιακό περιβάλλον.
Ο ρόλος της οικογένειας και της κοινωνίας
Είναι σαφές ότι η νομοθεσία από μόνη της δεν αρκεί. Το «μπλόκο» λειτουργεί ως ένα προστατευτικό πλαίσιο, όμως η ουσιαστική αλλαγή απαιτεί τη συνεργασία των γονέων και της εκπαιδευτικής κοινότητας.
Η κατανόηση των κινδύνων που περιγράφει ο Jonathan Haidt, στο βιβλίο του «Αγχώδης Γενιά», είναι το πρώτο βήμα για μια πιο συνειδητή χρήση της τεχνολογίας.
Η απόφαση για τον περιορισμό των social media, στους κάτω των 15 ετών, είναι μια θαρραλέα κίνηση που θέτει την ψυχική υγεία πάνω από τα συμφέροντα των τεχνολογικών κολοσσών.
Από την 1η Ιανουαρίου 2027, η Ελλάδα εισέρχεται σε μια φάση ψηφιακής ωριμότητας, αναζητώντας τη χρυσή τομή ανάμεσα στην τεχνολογική πρόοδο και την προστασία της νέας γενιάς.
👉 Social Media: Μήπως η απαγόρευση είναι λάθος;
- Η εικόνα του άρθρου δημιουργήθηκε με χρήση τεχνητής νοημοσύνης